Η ομιλία του Michael Jordan στο Hall Of Fame (11 Σεπτεμβρίου 2009)

Η παραπάνω φωτογραφία και άλλες τόσες παρόμοιες, είναι γνωστές σε όλους μας. Πολύ πιο νωπές είναι οι αναμνήσεις που έχουμε από τις παραστάσεις του εν λόγω κυρίου εντός παρκέ. Όσοι παρακολουθούν ΝΒΑ, ίσως να έχουν συναντήσει τον MJ στην άκρη του πάγκου των Charlotte Bobcats στα κρίσιμα ματς να δίνει κάτι από τη λάμψη του στους παίχτες ή σε χαζές διαφημίσεις στην τηλεόραση για τις οποίες πληρώνεται αδρά. Πρόσφατα, το όνομα του Jordan ήρθε πάλι στο προσκήνιο αναφορικά με μια ακόμα μεγάλη παράσταση που έδωσε, αυτή μάλιστα αρκετά πιο αμφιλεγόμενη σε σχέση με τις προηγούμενες.

Στις 11 Σεπτεμβρίου 2009, ο Michael Jordan εισήχθη στο Hall Of Fame του (αμερικανικού κυρίως) μπάσκετ μαζί με άλλες μεγάλες προσωπικότητες του αθλήματος, το David Robinson, τον John Stockton, τον Jerry Sloan (αειθαλής προπονητής των Utah Jazz) και τη C. Vivian Stringer (προπονήτρια του κολλεγίου Rutgers). Ως συνήθως, ο Air έστρεψε πάλι όλα τα φώτα πάνω του. Όλοι περίμεναν πώς και πώς τι θα πει και αυτός φρόντισε έστω και την ύστατη στιγμή να μην τους απογοητεύσει. Για όσους δε γνωρίζουν τη διαδικασία, όταν κάποιος γίνεται μέλος στο HoF, πρέπει να διαλέξει κάποιο παλιό μέλος για να τον παρουσιάσει και αφού γίνει αυτό, να πει μερικά λόγια. Όταν, όμως, τα λόγια αυτά προέρχονται από το στόμα του μεγαλύτερου κατά πολλούς (μεταξύ των οποίων και ο γράφων) μπασκετμπολίστα όλων των εποχών τότε έχουν βαρύνουσα σημασία. Ο Mike δε θα μπορούσε να περιοριστεί σε κλισέ. Ποτέ δεν το έκανε ούτε εντός ούτε εκτός γηπέδου. Για αυτό το λόγο, είπε πράγματα, τα οποία έκαναν αίσθηση. Πολλοί τον χαρακτήρισαν υπερβολικά εγωιστή, είπαν ότι δεν μπορεί ακόμα να αποδεχθεί το γεγονός ότι πλέον είναι εκτός παρκέ, ότι ψάχνει απεγνωσμένα ένα τρόπο να κρατηθεί στο προσκήνιο και να βγει νικητής σε παλιές έχθρες. Δε θα σας πω ακόμα την άποψη μου για να μην επηρεάσω με τον οποιοδήποτε τρόπο. Θέλω, όμως να δούμε βήμα βήμα την ομιλία της τεράστιας αυτής προσωπικότητας, να ρίξουμε φως στις άγνωστες (για πολλούς) πτυχές της ζωής του και τότε να κρίνουμε. Πιστέψτε με, αξίζει.

Όπως θα είδατε, όταν ο Michael Jordan σηκώθηκε για να εκφωνήσει το λόγο του, μέσα στο θέατρο του HoF επικράτησε πανζουρλισμός. Ο Air είχε πολλά standing ovations στην καριέρα του, ίσως όμως αυτό, το ύστατο standing ovation, η σύσσωμη αναγνώριση των συναδέλφων του να ήταν και το πιο ανατριχιαστικό. Για πάνω από 1 λεπτό, όλοι οι καλεσμένοι σηκώθηκαν από τις καρέκλες τους, χειροκρότησαν και φώναξαν για το μεγάλο αυτό αθλητή, αποδίδοντας με αυτόν τον τρόπο το σεβασμό τους. Ανάμεσα σε αυτούς, ιερά τέρατα του παγκοσμίου μπάσκετ, όπως ο Charles Barkley, o Isiah Thomas, o Tim Duncan, o Karl Malone, o Scottie Pippen, o John Stockton, οι παλιοί του συμπαίκτες Toni Kukoc (ο κύριος με τα γκρίζα μαλλιά δίπλα στον Pippen) και Steve Kerr και άλλοι πολλοί εκλεκτοί, μεταξύ των οποίων κάπου στο βάθος και ο τεράστιος Dennis Rodman, ο οποίος ίδιος και απαράλλαχτος είχε έρθει για να υποβάλει τα σέβη του (και να προκαλέσει γέλιο σε όλους εμάς που τον βλέπαμε και τον θυμόμαστε για όσα έχει προσφέρει). Ο MJ δεν μπόρεσε να κρατήσει τα δάκρυα του και τον είδαμε τόσο ανθρώπινο όσο ποτέ άλλοτε.

Όταν το χειροκρότημα καταλάγιασε, ο Jordan με τρεμάμενη φωνή μας είπε ότι είχε σκοπό να ανέβει, να πει ένα ευχαριστώ και να κατέβει, αλλά δεν μπορούσε να το κάνει. Θα ήθελε, λοιπόν, να ευχαριστήσει ο ίδιος τους ανθρώπους που τον έκαναν αυτό που είναι σήμερα. Πριν από όλους ευχαρίστησε το συμπαίκτη του Scottie Pippen, ο οποίος στάθηκε δίπλα του σε κάθε πρωτάθλημα, σε κάθε καλή και άσχημη στιγμή. Μετά, αναφέρθηκε στον David Thompson, το συμπαθέστατο κύριο που στεκόταν δίπλα του καθ' όλη τη διάρκεια της ομιλίας του. Ο David Thompson, ήταν ο παίχτης-θρύλος του πανεπιστημίου της North Carolina, όπου έπαιξε ο Jordan. Ήταν ο πρωτεργάτης του above-the-rim παιχνιδιού, όταν ακόμα το κάρφωμα ήταν απαγορευμένο στο κολλεγιακό πρωτάθλημα. Στο τελευταίο του παιχνίδι, μάλιστα, ο Thompson φεύγοντας στον αιφνιδιασμό κάρφωσε και τιμωρήθηκε με τεχνική ποινή τη στιγμή που όλο το γήπεδο τον αποθέωνε. Όταν το UNC κατακτούσε τον τίτλο το 1974, ο Jordan ήταν 11 χρονών και όπως εξομολογήθηκε δεν ήταν fan της ομάδας που έμελλε να τον αναδείξει. Ήταν, όμως, φανατικός οπαδός του εξαιρετικού αυτού παίχτη, και όπως είπε πολλές φορές στο παρελθόν, αυτόν είχε ως ίνδαλμα όπως μεγάλωνε και για αυτόν το λόγο τον διάλεξε ως τον άνθρωπο που θα τον παρουσίαζε στο HoF. Πλέον, δηλώνει και ο ίδιος (όχι βέβαια ότι δεν το ξέραμε) ότι είναι true blue to the skin (τα χρώματα της North Carolina).

Στη συνέχεια, ο Mike είπε κάτι πολύ σημαντικό, το οποίο οι περισσότεροι επικριτές του παρέβλεψαν. Είπε ότι πρακτικά δεν υπάρχει κάτι για αυτόν που να μην το ξέρουμε ήδη. Η ζωή του Jordan, όπως ξέρουμε και φανταζόμαστε, έχει περάσει από κόσκινο. Κάθε της πλευρά, κάθε ιστορία, κάθε τροπή και κάθε συμβάν της ζωής του είναι γνωστά σε όλους. Το πλήρωμα της δημοσιότητας βλέπετε. Θα ήθελε, λοιπόν, ο Air να μας πει κάτι που δεν ξέρουμε για αυτόν, να αναφερθεί σε περιστατικά και σε συναισθήματα που δεν είχαν γίνει γνωστά εώς σήμερα στο ευρύ κοινό. Από αυτήν την πρωτοτυπία του ξεκίνησαν όλα...

Αν είναι ένα στοιχείο που μέχρι σήμερα κάνει το Michael Jordan πιο διακεκριμένο από όλους τους άλλους παίκτες, αυτό είναι ο υψηλός ανταγωνισμός του. Σε όλη του την καριέρα, σε όλη του τη ζωή ήθελε να είναι ο νικητής, ο πρώτος, ο καλύτερος. Για αυτόν το λόγο έφτασε εκεί που έφτασε. Δε μας προξένησε έκπληξη, λοιπόν, το γεγονός ότι ευχαρίστησε την οικογένειά του για το αίσθημα ανταγωνισμού με το οποίο τον εμφύσησαν. Είναι γνωστά τα πολύ σκληρά μονά που έπαιζε με τον αδερφό του στην αυλή του σπιτιού, αλλά δεν ξέραμε ότι η κατά ένα χρόνο μικρότερη αδερφή του Mike κατάφερε να τελειώσει το σχολείο μαζί με αυτόν και να αποφοιτήσει από το πανεπιστήμιο πριν από αυτόν, δείχνοντάς του έτσι το δρόμο. Αυτός ο καθημερινός αγώνας ακόμα και μέσα στο ίδιο του το σπίτι, λοιπόν, τον έφερε στην κορυφή. Όπως είπε και ο ίδιος, "αυτοί ήταν οι άνθρωποι που έριχναν ξύλα στη φλόγα του ανταγωνισμού και για αυτό το λόγο σε οποιοδήποτε άθλημα ασχολήθηκα (και ήταν πολλά) ήθελα να είμαι πρώτος."

Υπήρξαν όμως και άλλοι. Και έτσι περνάμε στο Leroy Smith. Δε νομίζω το όνομα αυτό να λέει κάτι στους περισσότερους από εσάς. Ο Leroy Smith ήταν συμπαίκτης του MJ στο Emsley A. Laney High School. Δεν κατάφερε κάτι στην καριέρα του, έχει όμως να λέει μια σημαντική ιστορία στα παιδιά του. Ότι ήταν ο άνθρωπος, προς χάρη του οποίου έμεινε έξω από την ομάδα του σχολείου ο Michael Jordan. Του ανταγωνιστικού Michael δεν του αρέσε αυτό καθόλου, για αυτό το λόγο δούλεψε σκληρά αφού ήθελε να αποδείξει τόσο στο Leroy και πολύ περισσότερο στον προπονητή του ότι έκανε ενα τραγικό λάθος ("you made a mistake dude"). O Smith ήταν παρών στη βράβευση του Jordan και τον άκουσε να αναφέρεται στον ίδιο, λέγοντας ότι πρόκειται για ένα παίχτη 2 μέτρα που ακόμα και σήμερα το παιχνίδι του θα είναι το ίδιο με όταν βρισκόταν στο λύκειο. Λίγο αργότερα οι κάμερες τον έπιασαν με ένα παγωμένο χαμόγελο.

Η αναδρομή στο παρελθόν, όμως, είχε μόλις αρχίσει. Εν συνεχεία, ο Air αναφέρθηκε στον Buzz Peterson. Κι άλλο άγνωστο όνομα. Ο τελευταίος, ήταν ο συγκάτοικος του πρώτου στο κολλέγιο. Ταυτόχρονα, όμως, ήταν και το αστέρι της ομάδας μπάσκετ. Αυτόματα, λοιπόν, μπήκε στο στόχαστρο του Jordan. Σε κάθε αγώνα, κάθε προπόνηση, κάθε άσκηση μόνος στόχος του MJ ήταν να βελτιωθεί και να γίνει καλύτερος από τον Buzz. Ο Peterson δεν έγινε ποτέ καλός παίκτης και ασχολήθηκε από πολύ μικρός με την προπονητική. Όταν μάλιστα, μερικά χρόνια μετά σε ένα γήπεδο γκολφ, ο MJ του εκμυστηρεύθηκε το παραπάνω γεγονός, αυτός εξεπλάγη. Αναρωτιόταν, λοιπόν, ο κύριος 23, πώς ήταν δυνατόν ο Buzz να είναι παίχτης της χρονιάς αν δεν έχει παίξει εναντίον του. Έπρεπε να τον κερδίσει, έπρεπε να γίνει καλύτερος από αυτόν. Μάλλον τα κατάφερε και για αυτό ευχαρίστησε τον κολλεγιακό του συγκάτοικο...

Επόμενος "στόχος" ήταν ο θρυλικός προπονητής του UNC, Dean Smith. Τι έκανε ο τελευταίος? Όταν έλεγε τα ονόματα των βασικών της ομάδας στο Sports Illustrated, παρέλειψε να αναφέρει τον Jordan. Μπορείτε να καταλάβετε τι αποτέλεσμα είχε αυτό στον τελευταίο και πόσο τον πείραξε, ώστε να το αναφέρει τώρα τόσα χρόνια μετά.

Δεν παρέλειψε να αναφερθεί στον πρώτο του προπονητή στους Bulls, Kevin Loughery, να τον ευχαριστήσει και να εξηγήσει πώς αυτός ανέδειξε περαιτέρω την ανταγωνιστική του φύση. Ο εν λόγω κύριος, είχε μια άσκηση στο οικογενειακό διπλό της ομάδας. Έβαζε τους βασικούς, μαζί με τον Jordan, να αγωνίζονται εναντίον των αναπληρωματικών σε έναν αγώνα όπου ο χαμένος θα έπρεπε να κάνει έξτρα γύρους τρεξίματος μετά το ματς. Στη μέση του παιχνιδιού, έπαιρνε τον MJ από την ομάδα των βασικών (που συνήθως προηγούνταν) και τον έβαζε στους αναπληρωματικούς. Αυτή η πρόκληση δεν έμενε αναπάντητη από τον Air, ο οποίος όπως είπε 9 στις 10 φορές κατάφερνε να γυρίσει το παιχνίδι για τη χαμένη ομάδα. Η φλόγα του μόνο μεγάλωνε κατά αυτόν τον τρόπο και σίγουρα αυτό το ψυχολογικό τεστ έδινε δύναμη και αυτοπεποίθηση στον ηγέτη του Chicago.

Συνεχίζοντας, ο Jordan αναφέρθηκε στη σχέση του με τον πρόεδρο (δηλαδή τον chairman) των Chicago Bulls, τον Jerry Reinsdorf. Συγκεκριμένα, τη δεύτερη σεζόν του στο ΝΒΑ, ο MJ είχε ένα σοβαρό τραυματισμό στο πόδι, ο οποίος τον άφησε για πολύ καιρό εκτός παρκέ. Όταν, λοιπόν, ο ίδιος αισθανόταν καλά και ήθελε να επιστρέψει, το ιατρικό team της ομάδας είχε διαφορετική άποψη. Καθώς εκείνος δε συμφωνούσε, όπως λέει χαρακτηριστικά, με τα μαθηματικά των γιατρών των Bulls, δηλαδή 7 αγωνιστικά λεπτά σε κάθε ματς αλλά 2 ώρες προπόνηση κάθε μέρα, πήγε κατ'ευθείαν στον πρόεδρο της ομάδας. Ο Reinsdorf τον δέχτηκε και του είπε ότι η ομάδα έπρεπε να προστατέψει την επένδυση που είχε κάνει σε αυτόν και μάλιστα τον ρώτησε το εξής: "Αν είχες πονοκέφαλο και 10 χάπια, το ένα εκ των οποίων είχε μέσα δηλητήριο, τι θα έκανες?", θέλοντας έτσι να του δείξει ότι δεν έπρεπε να ρισκάρει έχοντας 10% πιθανότητα να πάθει υποτροπή. Ο Jordan, του απάντησε απολύτως ειλικρινά με μια άλλη ερώτηση, "πόσο άσχημος είναι ο πονοκέφαλος?". Έτσι, ο πρόεδρος των Bulls, κατάλαβε ότι ο Air δε θέλει να χάνει για κανένα λόγο, ούτε αν είναι τραυματίας, ούτε σκεφτόμενος την πιθανότητα να πάρει το no. 1 pick στο επερχόμενο draft (γιατί τότε το έπαιρνε η χειρότερη ομάδα του πρωταθλήματος). Ήθελε μόνο να κερδίζει. Ο MJ, ευχαρίστησε πάντως το Reinsdorf για την ευκαιρία που του έδωσε, παρά μερικές διαφωνίες που είχαν, καθώς και για τους παίχτες που έφερε στην ομάδα για να τον πλαισιώσουν.

Ύστερα, αναφέρθηκε στον προπονητή των Bulls κατά την περίοδο 1986-1989, τον Doug Collins, ο οποίος επηρεασμένος από τις διαμάχες του Michael με τον Reinsdorf και τον Jerry Krause (o general manager των Bulls), του είπε ότι δεν έπρεπε να παίξει μπάσκετ κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Αυτό που δεν ήξερε, όπως μας πληροφόρησε ο ίδιος ο Jordan, ήταν ότι στο συμβόλαιό του υπήρχε ο όρος "I love the game", που σήμαινε ότι κανένας δεν μπορούσε να του απαγορεύσει να παίξει μπάσκετ. Προφανώς αστειευόταν, θέλοντας να δείξει σε εμάς και στον προπονητή του το πάθος και την αγάπη που έτρεφε για το παιχνίδι, πολλές φορές παραμελώντας τον ίδιο του τον εαυτό. Τελικά, ο Collins κατάλαβε την ανάγκη του παίκτη του και έτσι εναρμονίστηκαν οι σχέσεις τους.

Στη συνέχεια, ο no.23 αναφέρθηκε στον Jerry Krause, με τον οποίο είχαν πάρα πολλές διαφωνίες όσο συνυπήρχαν στο Chicago και η κόντρα τους κρατάει ακόμα, αφού όπως είπε ο Jordan δεν τον κάλεσε στην τελετή. Η απουσία, πάντως, του Krause μάλλον δεν είχε σχέση με τον παλιό παίκτη των Bulls, αλλά με το ότι δεν έχει κληθεί στο HoF ο βοηθός του Phil Jackson και εφευρέτης του triangle offense, Tex Winter, γεγονός που έχει προκαλέσει μεγάλη δυσαρέσκεια στις τάξεις της ομάδας. Ο τεχνοκράτης GM των Bulls, είχε πει ότι ο σύλλογος (εν προκειμένω καθώς είναι δυσχερής η μετάφραση του organisation, εννοούμε το μη αθλητικό κομμάτι του συλλόγου, αλλά τη διοίκηση κλπ.) κερδίζει τα πρωταθλήματα. O Jordan, απάντησε ότι δεν είδε το σύλλογο να αγωνίζεται με γρίπη στη Utah, ούτε είδε το σύλλογο να παίζει με τραυματισμένο αστράγαλο και ότι παρόλο που η συνεισφορά των διοικούντων είναι σημαντική, καθώς αυτοί φτιάχνουν την ομάδα και πληρώνουν, οι παίχτες είναι εν τέλει αυτοί που μπαίνουν στο παρκέ, αγωνίζονται, κατακτούν τους τίτλους και αξίζουν το μεγαλύτερο μερίδιο της επιτυχίας.

Σειρά πήραν τα παιδιά του Michael, ο Jeffrey, o Marcus και η Jasmine. Αφού, είπε μερικά καλά λόγια για αυτά, ο MJ αποκάλυψε ότι δε θα ήθελε να βρίσκεται στη θέση τους, καθώς το φορτίο που έχουν να κουβαλήσουν είναι πολύ μεγάλο και οι απαιτήσεις που ο κόσμος θα έχει από αυτούς θα είναι εξαιρετικά υψηλές λόγω του πατέρα τους. Χαρακτηριστικά, μάλιστα, ανέφερε ότι τα εισιτήρια για την τελετή κανονικά έκαναν 200$, όμως εκείνος πλήρωσε 1000$ για κάθε καλεσμένο που είχε, ενώ ευχαρίστησε ειρωνικά και τους διοργανωτές για αυτήν την αδικαιολόγητη αύξηση.

Σημαντικό ρόλο στη ζωή του Air έπαιξε και η μητέρα του, Deloris Jordan, την οποία χαρακτήρισε ως πολυπράγμονα άνθρωπο, εξαιρετική στο ρόλο της μητέρας (ακόμα και σήμερα στα 46 του) και την ευχαρίστησε θερμά για τις αξίες και τα ιδανικά που του μεταλαμπάδευσε.

Ακολούθως ο μεγάλος ηγέτης των Bulls, θέλησε να ευχαριστήσει μερικά άτομα, που δεν περιμέναμε.

Τον Isiah Thomas, τον Magic Johnson και τον George Gervin. Τι έκαναν αυτοί? Στην rookie χρονιά του Jordan, καθώς ο μύθος του γεννιόταν και η δημοτικότητά του ανέβαινε εκθετικά, οι εν λόγω αθλητές, ώντας ενοχλημένοι από τις διαστάσεις που έπαιρνε η φήμη του MJ, αποφάσισαν να κάνουν το περιβόητο freeze-out στο all-star game του 1984. Πρακτικά, δηλαδή, να μην πασάρουν την μπάλα στον Air, ώστε αυτός να μην έχει καλή εμφάνιση. Τους ευχαρίστησε, λοιπόν, γιατί όπως είπε κατ'αυτόν τον τρόπο, τον έκαναν να προσπαθήσει ακόμα πιο σκληρά για να τους αποδείξει ότι αξίζει να βρίσκεται σε αυτό το επίπεδο, λέγοντας μάλιστα ότι δεν τον στενοχώρησαν ούτε στο ελάχιστο αφού ήταν πολύ χαρούμενος μόνο και μόνο που βρισκόταν εκεί. Τελικά τα κατάφερε, όπως είπε και ο ίδιος, ακόμα και στα ένδοξα χρόνια των Detroit Pistons (ομάδα του Isiah Thomas). Τα παγωμένα χαμόγελα του Isiah και του Gervin νομίζω δε χρίζουν σχολιασμό και ο καθένας μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματά του.

Επόμενος αποδεκτής των "ευχαριστώ" του Jordan ήταν ένας από τους μεγαλύτερους coaches του ΝΒΑ, ο Pat Riley. O τελευταίος προπονούσε, κατά την καριέρα του Jordan, τους Lakers, τους Knicks και τους Heat, αλλά στη μνήμη όλων έχουν μείνει οι θρυλικές μάχες μεταξύ των Chicago Bulls και των New York Knicks στα 90's. Ο MJ, χαρακτήρισε το Riley εξίσου ανταγωνιστικό με τον ίδιο (μεγάλο κοπλιμέντο αν σκεφτούμε από ποιον έρχεται) και του απέδωσε σεβασμό. Κάθε αγώνας απέναντι σε ομάδα του Riley, αποτελούσε πρόκληση για το Michael, γεγονός που έκανε τον Pat να χαίρει της εκτίμησής του. Μας είπε μια ιστορία, όπου είχαν πάει και οι 2 στη Χαβάη και ο Riley ήθελε να κρατήσει παραπάνω μέρες μια σουίτα, την οποία είχε κλείσει ο Jordan. Ο τελευταίος, πήγε και του είπε ότι πρέπει να φύγει αμέσως ("get out of my suite"), ο Pat έφυγε αλλά του άφησε ένα σημείωμα όπου του έλεγε, "Μου αρέσει ο ανταγωνισμός. Συγχαρητήρια, αλλά θα ξανασυναντηθούμε.". Δεν παρέλειψε να αναφέρει τους περίφημους Jordan-stoppers των ομάδων του Αμερικανού coach, τον John Starks (shooting guard των Knicks γνωστός για το πάθος του, με τον οποίο ο Jordan είχε πολλές μάχες και ένας από τους λίγους παίχτες που έχουν καταφέρει τον Air σε poster φάση) αλλά και την απαγόρευση που είχαν οι παίχτες των Knicks να βγαίνουν με τον Michael (ακόμα και ο Charles Oakley, ένας από τους καλύτερους φίλους του) γιατί ο προπονητής τους δεν ήθελε να έχουν σχέσεις ούτε εκτός παρκέ με τον αστέρα των Bulls (δείγμα της αυστηρότητας του Pat Riley).

Επόμενος "στόχος" του ήταν ο γνωστός σε όλους μας Jeff Van Gundy, ο οποίος ήταν προπονητής των Rockets όταν έπαιζε σε αυτούς ο Βασίλης Σπανούλης. Ο Air αναφέρθηκε σε αυτόν παρουσιάζοντάς τον άκρως υποτιμητικά ως "το μικρόσωμο τύπο στην άκρη του πάγκου, δίπλα στο Riley". Ο λόγος? Ο βοηθός και μετ'έπειτα προπονητής των Knicks είχε χαρακτηρίσει τον Jordan λίγο πολύ "απατεώνα", γιατί, όπως έλεγε, το έπαιζε καλός στους υπόλοιπους παίχτες εκτός παρκέ, τους έκανε να πιστέψουν ότι είναι φίλος τους και μετά εντός παρκέ τους εξευτέλιζε. Απαντώντας σε αυτήν την ανεκδιήγητη κριτική του Van Gundy, o Jordan είπε ότι είναι ένας φιλικός τύπος, που όμως όταν μπαίνει στο παρκέ είναι πιο ανταγωνιστικός από κάθε άλλον παίκτη. Μέσα σε γέλια, λοιπόν, ευχαρίστησε τον Jeff και τον Pat για τα κίνητρα που του δίνανε για να συνεχίσει να παίζει.

Ακολούθως, ο MJ ευχαρίστησε δύο πολύ σημαντικούς ανθρώπους στη μπασκετική του ζωή, τον Phil Jackson και τον Tex Winter. Ανέφερε, μάλιστα, ότι ο τελευταίος δεν ήταν ποτέ ικανοποιημένος από τον ίδιο και μας είπε και μια ιστορία που καταδεικνύει τη φιλοσοφία του Jordan ως παίκτη. Σε ένα ματς οι Bulls έχαναν 5-10 πόντους, ο Jordan με 20-25 προσωπικούς πόντους καθάρισε το παιχνίδι, όμως μετά τη λήξη του και ενώ έφευγαν για τα αποδυτήρια ο Tex Winter του είπε: "You know, there is no I in team.", θέλοντας έτσι να του δείξει ότι πρέπει να είναι πιο ομαδικός και να βάζει το εγώ του υπό της ομάδας. Ο Jordan με μια απόλυτη φυσικότητα του απάντησε: "Υes Tex there is not. But there is an I in win.". Με αυτόν τον τρόπο του έλεγε ότι εκείνος θα έκανε τα πάντα για να κερδίσει, ακόμα και αν αυτό σήμαινε ότι ορισμένες φορές δε θα ήταν τόσο ομαδικός.

Δεν παρέλειψε, επίσης, να αναφερθεί στα media, τα οποία στην αρχή της καριέρας του τον χαρακτήριζαν ως loser, έλεγαν ότι δεν μπορούσε να κερδίσει πρωτάθλημα, ότι δεν ήταν ισάξιος του Magic, του Larry Bird κλπ. Όλα αυτά, όπως είπε, τον έκαναν να προσπαθεί ολοένα και περισσότερο, να βρίσκει καινούρια κίνητρα για να γίνει καλύτερος και να αποδείξει ότι αξίζει πραγματικά μια θέση στο πάνθεον του αθλήματος.

Στη συνέχεια, ο Jordan αναφέρθηκε σε έναν άνθρωπο, στον οποίο δεν ήθελε, όπως μας είπε, γιατί τον έβρισκε πολύ συμπαθητικό, τον Bryon Russell. Ο παίκτης, ο οποίος μαρκάρει τον Michael Jordan στο τελευταίο σουτ του παιχνιδιού είναι ο άνθρωπος για τον οποίο μίλησε ο Air. Συγκεκριμένα, μας είπε ότι το 1994, όταν δηλαδή ο ίδιος είχε αποχωρήσει για πρώτη φορά από το χώρο του μπάσκετ και έκανε προπονήσεις baseball στο Chicago χωρίς την παραμικρή πρόθεση να επιστρέψει, πήγε να επισκεφθεί τους Utah Jazz που προπονούνταν κοντά του. Εκεί βρέθηκε με τον Russell και τον Stockton. Ο Russell φέρεται να ρώτησε τον MJ γιατί αποχώρησε και ύστερα τον προκάλεσε λέγοντάς του ότι μπορεί να τον μαρκάρει πλέον και αν τον δει ποτέ με shorts τότε θα του δείξει τι εννοεί. Λαμβάνοντας ως δεδομένα όλα όσα μας αποκάλυψε ο Jordan το βράδυ της ομιλίας του, καταλαβαίνουμε ότι αυτό το σχόλιο του Russell δε θα μπορούσε να περάσει απαρατήρητο για τον ίδιο. Έτσι, 2 χρόνια μετά όταν οι Bulls αντιμετώπιζαν τους Jazz στους τελικούς του ΝΒΑ, ο Michael βρισκόταν δίπλα στον παίκτη της Utah και του είπε: "Θυμάσαι τι μου είχες πει το 1994, ότι μπορείς να με μαρκάρεις κλπ, τώρα θα έχεις την ευκαιρία σου να το κάνεις". Και σαν να μην έφταναν όσα του έκανε μέσα στο παρκέ, ο Jordan είπε σε όλους ότι ακόμα και τώρα αν τον δει με shorts θα τον προκαλέσει σε παιχνίδι. Ο Russell μετά την τελετή και αφού είχε ακούσει το όνομά του και πολύς κόσμος είχε γελάσει μαζί του, προκάλεσε εκ νέου τον Jordan σε αγώνα, λέγοντας του ότι τον περιμένει οποιαδήποτε στιγμή να μπει στο ιδιωτικό του jet και να πάει να τον βρει. Τώρα, όμως, μάλλον είναι αργά...

Κλείνοντας το λόγο του, ο Michael εξέθεσε τη σημασία του μπάσκετ για τον ίδιο και μας είπε ότι αυτό δεν είναι απαραίτητα το τέλος της σχέσης του με το άθλημα και ότι μπορεί να τον δούμε να παίζει έναν αγώνα ακόμα και στα 50 του. Πολλοί γέλασαν και ο ίδιος απάντησε "Μη γελάτε. Ποτέ μη λες ποτέ". Προτιμούμε να αγνοήσουμε τη γλυκανάλατη ατάκα του στο τέλος ( "Τα όρια και οι φόβοι είναι συχνά μια ψευδαίσθηση") και να επικεντρωθούμε σε ακόμα ένα standing ovation που βίωσε ο μεγάλος αυτός αθλητής καθώς αποχωρούσε από το πόντιουμ και κατέβαινε πάλι στους κοινούς θνητούς.

Σας είπαμε από την αρχή ότι η εμφάνιση αυτή του Michael προκάλεσε πάρα πολλές αντιδράσεις σε όλον τον κόσμο. Πολλοί τον είπαν υπερόπτη, άλλοι υποστήριξαν ότι ακόμα και στη μεγαλύτερη στιγμή της καριέρας του προέβη σε μικρότητες θέλοντας να αναδείξει τον εαυτό του, ότι ήθελε να βγει νικητής σε μικρές έχθρες και χαζές αντιπαλότητες του παρελθόντος, ακόμα περισσότεροι έβγαλαν το συμπέρασμα ότι ο Jordan δεν μπορεί ακόμα και σήμερα να αποδεχτεί το γεγονός ότι πλέον βρίσκεται εκτός παρκέ και δεν είναι πλέον ο αθλητής που απολαμβάνει τα φώτα της δημοσιότητας και για αυτό το λόγο μας άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για μια 3η επιστροφή όταν θα είναι 50 χρονών. Φυσικά υπάρχουν και άλλα πολλά που ειπώθηκαν, αλλά νομίζω ότι καταλαβαίνετε το πνεύμα τους και δε χρειάζεται να τα παραθέσω εδώ.

Τι πιστεύω εγώ? Προσωπικά, μεγάλωσα με τους Chicago Bulls και το Michael Jordan. Πάντα με εντυπωσίαζαν τα όσα έκανε εντός παρκέ και θαύμαζα τις μεγάλες μάχες με τους Knicks, τους Jazz κλπ. Την ώρα που στην Ευρώπη, πολλά ματς έληγαν με όριο τους 50 πόντους, στην άλλη άκρη του Ατλαντικού ο "αέρινος" μεγαλουργούσε στην πόλη των ανέμων και μας άφηνε παρακαταθήκη άπειρες στιγμές μπασκετικού κάλλους. Μπορείτε να καταλάβετε, λοιπόν, ότι η άποψη μου ίσως είναι και επηρεασμένη από αυτήν την ονειρική εικόνα και το συναίσθημα του άφατου ενθουσιασμού που με διακατέχει ακόμα και σήμερα, όταν παρακολουθώ αγώνες του. Επίσης, πιστεύω ότι η εικόνα ενός αθλητή φτιάχνεται μέσα στον αγωνιστικό χώρο, εκεί δίνει τα διαπιστευτήριά του και δεν προσδοκώ από αυτόν συγκεκριμένες συμπεριφορές και δηλώσεις εκτός αυτού (σε λογικά πλαίσια πάντα). Να που αφιέρωσα, όμως, τόσο χρόνο για να σχολιάσω ένα εξωαγωνιστικό γεγονός. Δεν μπορούσα, ωστόσο, να αφήσω ασχολίαστη αυτή τη στιγμή της καριέρας ενός τόσο μεγάλου αθλητή, ειδικά όταν άκουγα τόσο άσχημα πράγματα για αυτόν. Η αδικία πρέπει να αποκατασταθεί.

Ξέρω ότι ο Michael δεν είναι ο πιο συμπαθητικός άνθρωπος στην καθημερινή του ζωή. Είναι αρκετά υπερόπτης, επιδεικνύει τον εαυτό του σε κάθε ευκαιρία ενώ ούτε ο ίδιος δεν ξέρει σε πόσα συζυγικά παραστρατήματα έχει υποπέσει. Δε συμβιβάζεται με τίποτα λιγότερο από την κορυφή. Το έδειξε, άλλωστε, σε όποιον δεν το ήξερε και με όσα είπε κατά την επίσημη είσοδό του στην ελίτ του μπάσκετ. Θέλησε να βγει νικητής σε κάθε κόντρα που είχε ποτέ, να αποδείξει κάθε λάθος που τον αδίκησε, να απαιτήσει σχεδόν μια ανώτερη αναγνώριση από την τιμή του να ανήκεις στο Hall of Fame. Πρόσφατα, σε μια συζήτηση που είχα, μου έθεσαν αρκετά διλήμματα σχετικά με τον πιο σημαντικό αθλητή και ποιον θα ήθελα να γνωρίσω αν είχα τη δυνατότητα, Jordan ή Pele, Jordan ή Maradona κλπ. Η απάντηση μου ήταν μονολεκτική και άμεση. Jordan. Τέλος. Έτσι αντιμετωπίζεται ο Air, αυτό κέρδισε όλα αυτά τα χρόνια με τα κατορθώματά του. Τη θέση του Ενός. Του ισχυρού. Του ξεχωριστού. Ακόμα και μέσα στο ίδιο το ΝΒΑ το ίδιο λένε. Οποιοσδήποτε άλλος, αν είχε πει όσα είπε ο MJ στο λόγο του, θα είχε καταβαραθρωθεί την επόμενη μέρα. O Michael, όμως, όχι. Συγχωρείται ακόμα και αν διέπραξε μερικές παραφωνίες. Αυτός είναι ο Jordan και όσα είπε είναι αλήθεια. Ο χαρακτήρας του, το πάθος του, ο ανταγωνισμός του, η ανάγκη του να αποδείξει σε όλους ότι είναι ο κορυφαίος τον έφεραν εκεί που είναι σήμερα, τον "ανάγκασαν" να μας προσφέρει απλόχερα στιγμές μπασκετικής συγκίνησης. Αυτά που σε κάποιους μπορεί να φαίνονται μικρότητες και αντιπαλότητες που δεν αρμόζουν σε τόσο μεγάλο αθλητή, είναι οι λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά. ΟΚ, μπορεί να μην είναι τα πιο σημαντικά γεγονότα στη ζωή αυτού του ανθρώπου. Όμως, ας είμαστε λίγο ρεαλιστές. Δεν υπήρχε κάτι άλλο που να μην ξέραμε για τη ζωή του Michael και προσωπικά δε θα προτιμούσα να προβεί σε κλισέ και να αναπαράγει πράγματα που ακούμε καθημερινά στα media. Περίμενα από αυτόν να είναι μοναδικός, να πει τα πράγματα όπως τα έλεγε μέσα στο παρκέ, από τη θέση του νικήτή δηλαδή, του πεινασμένου για διακρίσεις, του αθλητή που δε δέχεται να βάλει κάτω το κεφάλι. Και εφόσον εδώ δεν μπορούσε να μας δείξει τα συναισθήματά του με περίτεχνες dribbles, off-balance σουτ, εντυπωσιακά καρφώματα και όλα αυτά τα ωραία που μας είχε συνηθίσει όλα αυτά τα χρόνια, προτίμησε να το κάνει με λέξεις. Και ως γνωστόν, οι λέξεις πολλές φορές πονάνε περισσότερο από τις πράξεις. Για αυτό το λόγο, άλλωστε, ενόχλησαν τόσο πολύ τα λόγια του Michael. Για αυτόν το λόγο, βρήκαν πάτημα όλοι αυτοί που ενοχλούνταν από την έντονη προσωπικότητα του Jordan τόσα χρόνια και τον κατηγόρησαν για ασέβεια και αμαύρωση της λαμπρής καριέρας του. Λες και μερικές λέξεις, θα μπορούσαν ποτέ να μειώσουν όσα κατάφερε αυτός ο αθλητής σε όλη του τη ζωή.

Αναγνωρίζω, ότι ο MJ δεν είναι αδικημένος και δε θα τολμούσα ποτέ να τον παρουσιάσω μέσα από αυτήν την οπτική. Θα πρέπει, ωστόσο, να αναγνωρίσει κανείς ότι ο Air ανέβηκε πάνω στη σκηνή και μας είπε πράγματα που δεν ξέραμε για εκεινόν, γεγονότα που έπαιξαν μεγάλο συναισθηματικό ρόλο στη διαμόρφωση του χαρακτήρα του και συνεπώς της αγωνιστικής του παρουσίας. Ήταν ειλικρινής, ήταν ο εαυτός του, ήταν winner και σίγουρα μπορεί να δικαιολογηθεί για ο,τιδήποτε είπε ακόμα και αν προκάλεσε παγωμένα χαμόγελα σε σημαντικές προσωπικότητες όπως ο John Stockton, o Dean Smith, o George Gervin κλπ. Όποιος, λοιπόν, καταλαβαίνει την ιδιοσυγκρασία του Michael Jordan τότε εύκολα μπορεί να καταλάβει γιατί είπε όλα αυτά και σίγουρα δεν μπορεί να τον κακολογήσει, αλλά το αντίθετο να τον σεβαστεί περισσότερο.

Κάπου διάβασα ένα ειρωνικό σχόλιο μετά το λόγο του Michael, που έλεγε "“Don’t laugh,” Michael Jordan warned. No one’s laughing anymore. Once and for all, Michael: It’s over. You won". Αν μπορούσα να απαντήσω, θα έλεγα "It's over Michael. Thank you for winning it all".